Gebelerde iklim değişikliği farkındalığı ve eko anksiyetenin yaşam kalitesi ile ilişkisi

Abstract

Bu araştırma, gebelerde iklim değişikliği farkındalığı ve eko-anksiyete düzeylerinin yaşam kalitesi ile ilişkisini incelemek amacıyla yürütülmüştür. Kesitsel tipteki araştırmanın evrenini, Balıkesir Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Polikliniği’ne başvuran gebeler oluşturmaktadır (N=1630). Örneklem büyüklüğü, %95 güven düzeyi, %4 hata payı ve %50 prevalans ile 439 olarak hesaplanmış; araştırma, 460 gebe ile tamamlanmıştır. Veriler, Tanımlayıcı Bilgi Formu, Gebelikte Yaşam Kalitesi Ölçeği, İklim Değişikliği Farkındalık Ölçeği ve Eko-Anksiyete Ölçeği kullanılarak yüz yüze görüşme yöntemi ile toplanmıştır. Katılımcıların yaş ortalaması 28.46±5.07 yıl olup, %63.7’si gebeliğinin ikinci trimesterindadır. Gebelikte Yaşam Kalitesi Ölçeği puan ortalaması 19.50±5.41, İklim Değişikliği Farkındalığı Ölçeği puan ortalaması 120.19±36.50 ve Eko-Anksiyete Ölçeği puan ortalaması 10.16±6.54’tür. Eş/partnerin çalışmaması, düşük sosyoekonomik durum, yüksek gebelik sayısı, planlanmamış gebelik, düzenli sağlık kontrolüne katılmama, gebelikle ilgili endişe ve fiziksel aktivite eksikliği ile iklim değişikliği ve çevre kaygısı olan gebelerde, yaşam kalitesi daha düşüktür (p<0.05). Gebelikte Yaşam Kalitesi Ölçeği ile Eko-Anksiyete Ölçeği puan ortalaması arasında pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur (r=0.274–0.440, p<0.05). Regresyon analizi, eko-anksiyetenin gebelikte yaşam kalitesi üzerinde pozitif ve anlamlı etkisi olduğunu göstermiştir (β=0.368, p<0.05). Gebelerin eko-anksiyete düzeylerinin yaşam kalitesi üzerinde pozitif ve anlamlı etkisini olduğu belirlenmiştir. Gebelerin eko-anksiyete ile baş etme becerilerinin geliştirilmesi yaşam kalitesini artırmada önemlidir. Ayrıca, gebelerde iklim değişikliği farkındalığının orta düzeyde olduğu görülmüş olup, farkındalığı artırmaya yönelik eğitim ve bilinçlendirme programları planlanabilir.This study was conducted to examine the relationship between climate change awareness and eco-anxiety levels in pregnant women and their quality of life. The population of this cross-sectional study consisted of pregnant women who attended the Obstetrics and Gynaecology Outpatient Clinic at Balıkesir University Health Application and Research Hospital (N=1630). The sample size was calculated as 439 with a 95% confidence level, 4% margin of error, and 50% prevalence; the study was completed with 460 pregnant women. Data were collected using the Descriptive Information Form, Quality of Life in Pregnancy Scale, Climate Change Awareness Scale, and Eco-Anxiety Scale through face-to-face interviews. The mean age of the participants was 28.46±5.07 years, and 63.7% were in their second trimester of pregnancy. The mean score on the Quality of Life in Pregnancy Scale was 19.50±5.41, the mean score on the Climate Change Awareness Scale was 120.19±36.50, and the mean score on the Eco-Anxiety Scale was 10.16±6.54. The quality of life is lower in pregnant women whose partner is unemployed, who have a low socioeconomic status, who have had multiple pregnancies, who have had an unplanned pregnancy, who do not attend regular health check-ups, who have concerns about pregnancy, who lack physical activity, and who are concerned about climate change and the environment (p<0.05). A statistically significant positive correlation was found between the mean scores of the Quality of Life Scale during Pregnancy and the Eco-Anxiety Scale (r=0.274–0.440, p<0.05). Regression analysis showed that eco-anxiety had a positive and significant effect on quality of life during pregnancy (β=0.368, p<0.05). It was determined that the eco-anxiety levels of pregnant women had a positive and significant effect on their quality of life. Developing pregnant women's coping skills for eco-anxiety is important for improving their quality of life.