Balıkesir Üniversitesi Kurumsal Akademik Arşivi
DSpace@Balıkesir, Balıkesir Üniversitesi tarafından doğrudan ve dolaylı olarak yayınlanan; kitap, makale, tez, bildiri, rapor, araştırma verisi gibi tüm akademik kaynakları uluslararası standartlarda dijital ortamda depolar, Üniversitenin akademik performansını izlemeye aracılık eder, kaynakları uzun süreli saklar ve yayınların etkisini artırmak için telif haklarına uygun olarak Açık Erişime sunar.
Güncel Gönderiler
Gender-specific impact of cataracts on geriatric syndrome burden in solitary-living older adults
(Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Rektörlüğü, 2026) Katipoğlu, Bilal; Katipoğlu, Zeynep; Turan, Meydan; Koçyiğit, Süleyman Emre
Older adults living alone are at increased risk for geriatric syndromes, and visual impairment
from cataract may further exacerbate this vulnerability. However, data on the relationship between
cataracts and geriatric syndrome burden in this population remain limited. We planned to investigate the
relationship between cataracts and geriatric syndromes burden among older adults who live alone. This
retrospective, cross-sectional study included community-dwelling older adults who lived alone and
underwent comprehensive geriatric assessment at the Geriatrics Outpatient Clinic of Balıkesir Atatürk
City Hospital between January 2022 and December 2024. Cataract status was confirmed by
ophthalmology records. Geriatric syndromes assessed included cognitive impairment, depressive
symptoms, malnutrition, frailty, and history of falls. The geriatric syndrome burden was defined as the
presence of at least two impairments in the main domains of comprehensive geriatric assessment.
Multivariate logistic regression adjusted for age, sex, education, polypharmacy, BMI, and comorbidity
count. A total of 299 participants (mean age 77.0 ± 7.3 years, 63% female) were included; 139 (46.5%)
had cataracts. Compared with those without cataracts, affected individuals were older (78.68 ± 6.90 vs.
75.57 ± 7.46 years, p = 0.02), had lower education (5.17 ± 3.43 vs. 5.98 ± 3.65 years, p = 0.02), and
higher polypharmacy rates (67% vs. 53%, p = 0.01). Cognitive impairment prevalence was greater in the
cataract group (67% vs. 56%, p = 0.03). In women, cataracts were associated with higher geriatric
syndrome burden (OR 2.30, 95% CI 1.04–5.12, p = 0.04); no significant association was observed in men
(OR 0.91, 95% CI 0.54–1.55, p = 0.74). Cataracts are linked to greater cognitive impairment and, in
women, a higher geriatric syndrome burden among older adults living alone. Incorporating vision
assessment into geriatric evaluations may help identify vulnerable individuals and inform targeted
interventions.
Geleneksel olmayan beslenme alışkanlıkları: WoS verilerine dayalı bibliyometrik bir analiz
(İrfan Yazıcıoğlu, 2026) Karaman, Nilgün; Sezen, Talha Serdar; Sezen, Nisanur Ektik
Küresel düzeyde görülen değişim ve dönüşüm, sosyo-kültürel alanlar üzerinde gözlemlendiği
gibi, bireylerin beslenme örüntülerini de etkilemektedir. Ortaya çıkan etik ve ekolojik
duyarlılıklar, inanç farklılıkları, akımlar, toplumsal kaygılar ve diğer sosyolojik etkenler,
bireylerin beslenme tercihlerini de değiştirebilmektedir. Bu değişim ile bireylerin kültürlerinde
yer almayan ve bu sebeple geleneksel olmayan beslenme alışkanlıkları olarak adlandırılabilecek
olan beslenme anlayışları günümüzde yaygınlaştığı görülmektedir. Bu çalışmanın temel amacı,
geleneksel olmayan beslenme alışkanlıklarına ilişkin uluslararası literatürü bibliyometrik bir
perspektifle inceleyerek alandaki akademik üretim yapısını ortaya koymaktır. Araştırmada, Web
of Science veri tabanında “Food Science & Technology” ve “Nutrition and Dietetics”
kategorilerinde yer alan; “Vegan”, “Vegetarian”, “Raw Food”, “Fruitarian”, “Pescatarian”,
“Plant-Based Nutrition”, “Flexitarian”, “Functional Nutrition”, “Climatarian”, “Macrobiotic
Nutrition” ve “Suprotarian” başlıkları altında yayımlanmış çalışmalar taranarak veri seti
oluşturulmuştur. Veriler, bibliyometrik analiz yöntemi ile yazar, atıf, dergi, ülke, kurum ve
anahtar sözcük analizleri üzerinden incelenmiş; analiz sürecinde VOSviewer yazılımından
yararlanılmıştır. Elde edilen bulgular, özellikle vegan ve vejetaryen literatürünün güçlü, yaygın
ve çok merkezli bir akademik yapıya sahip olduğunu ortaya koyarken; fleksitaryen, çiğ beslenme
ve diğer alternatif beslenme yaklaşımlarının literatürde daha sınırlı düzeyde temsil edildiğini
göstermektedir.
Systematic literature review of studies ınvestigating conceptual understanding related to the subject of gases
(Balıkesir Üniv. Necatibey Eğitim Fak., 2026) Yıldırır, Hasene Esra; Şekercioğlu, Ayşe Gül Çirkinoğlu; Alat, Nurşin
The subject of gases is among the important subjects in physics and chemistry teaching. Students often have misconceptions in these fields, which negatively impact learning. For this reason, studies on conceptual understanding and misconceptions are important. The aim of this study is to present the findings obtained from a systematic literature review of international studies focusing on misconceptions and conceptual understanding about gases between 1992 and 2024. In this systematic literature review, literature was searched through various databases (Web of Science, Education Resources Information Center (ERIC)), and the findings were reported in accordance with the "Preferred Reporting Items for Systematic Review and Meta-Analysis" (PRISMA) steps. A total of 171 articles were identified from Web of Science (N=114) and ERIC (N=57) databases. After applying the inclusion/exclusion criteria, 41 articles were obtained. The data were analysed using descriptive and content analysis methods. In the study, it was seen that most of the subjects of the articles focused on teaching materials and especially experimental research were at the forefront. In these studies, it was found that conceptual tests were primarily used to identify participants' misconceptions about gases, with a focus on high school and undergraduate students. Research has shown that activity-based and technology-supported teaching contributes positively to conceptual development related to gases. However, it has been emphasised that abstract topics such as the ideal gas law involve serious conceptual difficulties for students. In this direction, it is recommended to use active learning-based teaching methods, diversify teaching materials, and increase laboratory experiments.
Kikuchi-Fujimoto disease developing after brucellosis and leptospirosis coinfection presenting with gastrointestinal system bleeding: A case report
(Ankara Microbiology Soc, 2026) Yanık, Ayten; Sarıkaya, Rukiye İnan
Bruselloz ve leptospiroz, endemik bölgelerde görülen, benzer klinik özellikler taşıyan iki önemli zoonotik enfeksiyondur. Her iki hastalığın birlikte görülmesi oldukça nadir olup, immün sistem aktivasyonunu artırarak sekonder enflamatuvar hastalıkların gelişimine zemin hazırlayabilir. Bu raporda, gastrointestinal sistem kanamasıyla başvuran ve Bruselloz–leptospiroz koenfeksiyonu sonrası Kikuchi-Fujimoto
hastalığı gelişen nadir bir olgu sunulmuştur. Otuz bir yaşında erkek hasta, ateş, halsizlik, ishal ve son üç
gündür siyah renkli dışkılama şikayetleriyle başvurmuştur. Fizik muayenesinde konjonktival hiperemi, hepatosplenomegali ve karında yaygın hassasiyet saptanmıştır. Laboratuvar incelemelerinde aspartat aminotransferaz, alanin aminotransferaz ve kreatin kinaz düzeylerinde yükselme, trombositopeni ve uzamış
‘international normalized ratio’ dikkati çekmiştir. Üst gastrointestinal endoskopide antral erozyon ve aktif
kanama odağı izlenmiştir. Serolojik testlerde Brucella tüp aglütinasyon testi 1/320, Leptospira mikroskobik
aglütinasyon testi 1/400 titrede pozitif bulunmuştur. Doksisiklin ve rifampisin tedavisine başlanmıştır.
Klinik düzelme sağlandıktan üç hafta sonra sağ servikal bölgede ağrılı lenfadenopati gelişmiştir. Eksizyonel
biyopsi sonucu nekrotizan lenfadenit ile uyumlu bulunmuş ve Kikuchi-Fujimoto hastalığı olarak raporlanmıştır. Takiplerinde lenfadenopatiler gerilemiş, nüks veya komplikasyon izlenmemiştir. Bruselloz ve
leptospiroz koenfeksiyonu nadir görülmekle birlikte, immün sistemi aktive ederek sekonder enflamatuvar
süreçleri tetikleyebilir. Bu olgu, zoonotik koenfeksiyonların Kikuchi-Fujimoto hastalığı gibi immün aracılı
lenfadenitlerle ilişkili olabileceğini vurgulamakta ve ayırıcı tanıda bu olasılığın göz önünde bulundurulması gerektiğini göstermektedir.
Forecasting Turkish exports: A comparative study of statistical, machine learning, and deep learning methods
(Kürşat Çapraz, 2026) Yılmaz, Ümit; Günbegi, Fehime
The purpose of this study is to identify the most accurate forecasting approach for Turkish monthly merchandise exports
by rigorously comparing statistical, machine learning, and deep learning methods on a low-frequency macroeconomic series
characterized by structural breaks and regime changes. Regarding methodology, eight models are evaluated, SARIMAX,
Prophet, Hybrid-S (SARIMAX+CatBoost), Hybrid-P (Prophet+CatBoost), XGBoost, CatBoost, Gated Recurrent Unit
(GRU), and Neural Basis Expansion Analysis for Time Series (N-BEATS), applied to monthly Turkish export data spanning
January 2002 to December 2025 (288 observations), evaluated over an 83-month walk-forward test period (February 2019–
December 2025), with Brent crude oil price, real effective exchange rate, and industrial production index as exogenous
variables. Walk-forward expanding-window validation eliminates look-ahead bias, hyperparameters are optimized via
Optuna with 50 trials, and statistical significance is assessed using Diebold-Mariano tests. The findings reveal that the
SARIMAX+CatBoost hybrid achieves the highest predictive accuracy (R² = 0.857, MAPE = 5.67%), marginally
outperforming standalone SARIMAX (R² = 0.853, MAPE = 5.72%), while deep learning methods (GRU, N-BEATS)
perform substantially below all other models (R² = 0.44 and 0.39, respectively), consistent with the literature on neural
networks applied to low-frequency, small-sample macroeconomic series. In terms of contribution, this study presents the
first unified eight-model benchmark for Turkish export forecasting under a strictly leakage-free walk-forward validation
protocol, introduces two novel hybrid architectures validated across multiple structural regimes including the COVID-19
shock, and empirically confirms the data-regime hypothesis: statistical and hybrid methods dominate in low-frequency,
small-sample, structurally unstable macroeconomic environments.
