Balıkesir Üniversitesi Kurumsal Akademik Arşivi
DSpace@Balıkesir, Balıkesir Üniversitesi tarafından doğrudan ve dolaylı olarak yayınlanan; kitap, makale, tez, bildiri, rapor, araştırma verisi gibi tüm akademik kaynakları uluslararası standartlarda dijital ortamda depolar, Üniversitenin akademik performansını izlemeye aracılık eder, kaynakları uzun süreli saklar ve yayınların etkisini artırmak için telif haklarına uygun olarak Açık Erişime sunar.
Güncel Gönderiler
Klasik Arap edebiyatında kız isteme ve evlilik hutbeleri üzerine bir inceleme
(Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi, 2026) Dinçer, Şükrü
Klasik Arap edebiyatında hutbe, İslam öncesi dönemden modern döneme kadar farklı biçimlerde icra edilen ve her dönemde önemini koruyarak devam eden edebî bir tür olarak ön plana çıkar. Hutbe, sözlü bir iletişim aracı olmanın ötesinde, Arap toplumunun kültürel kodlarını, toplumsal normlarını ve estetik değerlerini yansıtan çok katmanlı bir edebî formdur. Dinî, siyasî, askerî vb. gayelerle irat edilen hutbeler, toplumsal hayatın kritik dönemlerinde sözü merkeze alarak otoriteye meşruiyet kazandırmak ve sosyal düzenin pekişmesine vesile olmakla birlikte, estetik yönüyle de dikkat çeken bir yapıya sahiptir. Özellikle toplumsal ritüellerin ayrılmaz bir parçası olarak icra edilen hutbeler hem etkili bir iletişim hem de edebî bir ifade aracı olarak önemli bir işlev üstlenmiştir. Bu çeşitlilik içinde kız isteme ve evlilik hutbeleri, özel bir önemi haizdir. Evlilik, kadim Arap toplumunda yalnızca iki bireyin birlikteliğini sağlamakla kalmamış; aynı zamanda kabileler arası ilişkilerin güçlenmesine, toplumsal dayanışmanın pekişmesine ve siyasî ittifakların tesisine hizmet eden stratejik bir kurum olmuştur. Dolayısıyla evlilik öncesinde yapılan hitabeler hem dinî meşruiyeti teyit eden ritüeller hem de edebî estetiği ve toplumsal değerleri yansıtan çok katmanlı metinler olarak karşımıza çıkar. Bu hutbelerde damadın kişisel ve ahlaki meziyetleri övülür, gelin tarafına saygı ifade edilir, evliliğin dinî temelleri vurgulanır ve taraflara dua edilir. İlgili öğeler, geleneksel söylemin temel yapı taşlarını oluşturur. Bu çalışmanın amacı, klasik Arap edebiyatında kız isteme ve evlilik hutbelerinin yapısal, tematik ve işlevsel özelliklerini ayrıntılı biçimde ortaya koymaktır. Çalışmada hutbelerin, fıkhî çerçevede değerlendirilen dinî ritüeller olmanın ötesinde, edebî bir tür ve sosyal iletişim aracı olarak işlev gördüğüne vurgu yapılmaktadır. Çalışma, literatürde genel olarak belâgat merkezli incelenen evlilik hutbelerini, sosyo-kültürel boyutlarıyla birlikte ele alarak özgün bir katkı sunmayı hedefler. Araştırmada yöntem olarak, klasik Arap edebiyatı kaynaklarında yer alan kız isteme ve evlilik hutbeleri nitel içerik analizi ve söylem çözümlemesi kullanılmıştır. Metinler, yapısal, tematik ve retorik düzeyde incelenmiş; özellikle hamdele, salvele, dua, mehir ve damat övgüsü gibi kalıplar, dinî ve toplumsal göndermelere de dikkat çekilerek tespit edilmeye çalışılmıştır. Araştırmanın temel materyalini, İslam öncesi ve klasik dönemde kayda geçmiş hutbe metinleri oluşturmaktadır. Çalışmanın kapsamı, İslam öncesinden klasik döneme kadar uzanan nişan ve nikâh hutbelerini içerir. Bu çerçevede Hz. Peygamber’in hutbeleri, sahâbe örnekleri, halife ve devlet ricaline nispet edilen hutbeler, bedevî hitabet örnekleri ve mizahi üsluptaki rivayetler detaylı biçimde incelenmiştir. Böylece, hutbelerin yalnızca dinî ve seremonik metinler olmadığı; aksine toplumsal ilişkileri, kültürel normları ve edebî zevki de yansıtan söylemler olduğu vurgusu yapılmıştır. Sonuç olarak, klasik Arap edebiyatında kız isteme ve evlilik hutbeleri, toplumsal hayatın farklı boyutlarını yansıtan, dinî meşruiyeti pekiştiren, kabileler arası dayanışmayı güçlendiren ve edebî estetiği ön plana çıkaran çok yönlü metinlerdir. Bu çalışma, evlilik hutbelerinin yalnızca biçimsel ve retorik yönlerini değil, aynı zamanda sosyo-kültürel işlevlerini de göz önünde bulundurmanın gerekliliğini vurgulamaktadır. Böylelikle, kız isteme ve evlilik hutbelerinin Arap toplumunda kolektif belleğin, kültürel kimliğin ve sosyal değerlerin inşasında üstlendiği rol, daha kapsamlı ve estetik bir perspektifle anlaşılabilir hale gelmektedir.
Proje bazlı üretimde kesin kaynak malzemelerin geliş zaman planlamalarına yönelik benzetim çalışması
(Balıkesir Üniversitesi, 2026) Uğurlu, Emre; Keskin, Gülşen Aydın; Ocaktan, M. A. Beyazıt
Bu çalışmada, transformatör üretimi yapılan bir işletmede sadece belirli bir projede
kullanılabilen ve diğer projelerde değerlendirilemeyen, projeye özel (kesin kaynak)
malzemelerin geliş zamanının planlanmasına yönelik bir benzetim modeli önerilmektedir.
Bu tür malzemeler, tasarım değişikliklerine duyarlılıkları ve hurdaya çıkma riskleri
nedeniyle erken tedarik edildiğinde depolama alanı kısıtından kaynaklı sorunlara ve
maliyet artışına, geç tedarik edildiğinde ise üretim gecikmelerine ve buna bağlı olarak
güvenilirlik kaybına yol açabilmektedir. Çalışmada, bu iki faktör arasındaki dengeyi
kurabilmek amacıyla farklı sipariş verme zamanlarının üretim süreleri ve malzeme
beklemeleri üzerindeki etkileri incelenmiştir. Model, revizyon olasılıkları, kalite
problemleri ve tedarik süresi belirsizlikleri gibi değişkenleri içermektedir. Elde edilen
sonuçlara göre kesin kaynak malzemelerin bekleme sürelerinde %42’ye kadar iyileştirme
sağlanmış ve buna bağlı olarak erken sipariş kaynaklı şirketin ayırdığı kaynaklardan 23,4
milyon TL, malzemelerin stokta bekleme sürelerinin kısaltılmasından ise 40,8 milyon TL
kar elde edilmiştir. Senaryo analizleri, üretim süreçlerini etkilemeden kesin kaynak
malzemelerinin stokta bekleme sürelerinin azaltılabileceğini ortaya koymaktadır.
Ulaşılan sonuçlar, geliştirilen benzetim modelinin proje bazlı üretim yapan işletmelerde
karar destek sistemi olarak uygulanabilirliğini desteklemektedir.
A review on swing-up methods in inverted pendulums
(Balıkesir Üniversitesi, 2026) Köybaşı, Erman; Akdaş, Davut; Bıçakçı, Sabri
Inverted pendulum systems are considered a fundamental criterion in comparing and
validating control methods due to their nonlinear, unstable, and underactuated nature.
In this study, swing-up methods that raise the inverted pendulum from a hanging position
to a vertical position are comprehensively examined in light of the literature. Linear and
rotary inverted pendulum systems are presented along with their mathematical models,
and inverted pendulum swing-up methods found in the literature are presented along with
the studies conducted,, the methods used to keep the inverted pendulum in equilibrium
are listed, and inverted pendulum swing-up methods found in the literature are presented
along with the studies conducted. The methods used are evaluated starting from their first
proposed studies and including their current applications. In this context, the new roles
of classical energy-based methods in soft robotics applications are discussed; the Hedge
Algebra approach, which optimizes the computational load in fuzzy logic-based systems,
is examined. In addition, the success of Deep Reinforcement Learning algorithms, which
offer model-independent control, especially in overcoming "Sim-to-Real" challenges, is
discussed through current publications. This review provides a broad perspective,
ranging from traditional control approaches to AI-driven learning systems, offering a
current and comprehensive roadmap for researchers.
A qualitative examination of female academics’ awareness of blockchain technology
(Ahmet Arif Eren, 2026) Konuşkan, Ayşen
This study examines female academics’ levels of awareness and perceptions of blockchain technology,
as well as how they make sense of this technology within an academic context. Adopting a qualitative
phenomenological research design, semi-structured interviews were conducted with ten female academics
employed at Isparta University of Applied Sciences and Süleyman Demirel University. The data were analyzed
manually in line with the interpretative phenomenological analysis approach; meaningful statements were
coded and grouped under sub-themes and broader analytical categories. The findings indicate that participants
predominantly associate blockchain technology with security, transparency, data management, and reliable
record-keeping systems. Although the overall level of awareness is limited, perceptions of blockchain were
found to be mostly positive. Participants considered this technology to offer significant opportunities not only
for academic processes but also for areas such as education, healthcare, finance, and trade. However, lack of
practical experience, insufficient technical knowledge, and limited digital competencies emerged as key barriers
to its wider adoption. The study contributes to the literature by demonstrating that blockchain awareness among
female academics is shaped by technological knowledge, disciplinary background, institutional support, and
access to digital opportunities.
A qualitative research on the development of shopping tourism in Türkiye
(Ege University, 2026) Buzlukçu, Cemali; Curkan, Samet Can; Avcı, Nilgün
Shopping directly affects consumers’ tourism activity. People participate in tourism activities for sightseeing purposes and buy
products from cheaper destinations than the region they live in. This study examined qualitative approaches to developing
tourism in destinations with shopping potential. 34 people were interviewed within the scope of the study. In line with the
analysis, 4 themes, 7 categories, and 77 codes were determined. According to the study results, the most emphasized code in
the category of Türkiye’s place in shopping tourism was affordability. Academic and sectoral recommendations were presented
in the conclusion part.
