Balıkesir Üniversitesi Kurumsal Akademik Arşivi
DSpace@Balıkesir, Balıkesir Üniversitesi tarafından doğrudan ve dolaylı olarak yayınlanan; kitap, makale, tez, bildiri, rapor, araştırma verisi gibi tüm akademik kaynakları uluslararası standartlarda dijital ortamda depolar, Üniversitenin akademik performansını izlemeye aracılık eder, kaynakları uzun süreli saklar ve yayınların etkisini artırmak için telif haklarına uygun olarak Açık Erişime sunar.
Güncel Gönderiler
Türkiye’de yerel yönetimlerde sosyal harcamalar ve sosyal belediyecilik uygulamaları üzerine bir analiz: Burdur Belediyesi örneği
(Bartın Üniversitesi, 2026) Toprak, Düriye; Kalağan, Gökhan
Amaç: Bu çalışma, sosyal refah devleti anlayışı çerçevesinde sosyal belediyecilik
uygulamalarını incelemeyi ve Türkiye’de yerel yönetimlerin bu alandaki rolünü
Burdur Belediyesi örneği üzerinden değerlendirmeyi amaçlamaktadır.
Yöntem: Araştırmada karma yöntem yaklaşımı benimsenmiş; Burdur
Belediyesi’nin 2019–2024 dönemine ait bütçe verileri, faaliyet raporları ve
performans programları analiz edilmiştir. Araştırmanın nicel boyutunda
belediyenin sosyal harcamalarının bütçe içindeki payı ve yıllar itibarıyla değişim
seyri incelenmiş; nitel boyutunda ise sosyal yardım ve sosyal hizmet uygulamaları
doküman analizi yöntemiyle değerlendirilmiştir. Çalışmada ayrıca Burdur
Belediyesi’nin sosyal harcamaları, büyükşehir dışı il belediyelerinin ortalama sosyal
harcama düzeyleriyle karşılaştırılmıştır.
Bulgular: Burdur Belediyesi’nin sosyal yardım, sosyal hizmet ile kültür, eğitim,
sanat ve spor faaliyetleri aracılığıyla sosyal belediyecilik alanında aktif
uygulamalar gerçekleştirdiğini ortaya koymaktadır. Bununla birlikte, sosyal
harcamaların toplam belediye bütçesi içerisindeki payının sınırlı kaldığı ve özellikle
son yıllarda azalma eğilimi gösterdiği tespit edilmiştir. Ayrıca Burdur Belediyesi’nin
sosyal harcama düzeyinin, büyükşehir dışı il belediyeleri ortalamasının gerisinde
kaldığı belirlenmiştir.
Sonuç: Sosyal belediyeciliğin yerel düzeyde önemli bir sosyal politika aracı olduğu
ortaya konmakta; mali kapasitenin güçlendirilmesi, sosyal harcamaların
artırılması ve daha bütüncül sosyal politika uygulamalarının geliştirilmesi
gerektiğine işaret etmektedir.
Kazakistan ile iş yapmanın kültürel ve ticari dinamiklerinin analizi
(Türk Dünyası Araştırmaları Vakfı, 2026) Kılıç, Binali
Bu çalışmada, Kazakistan ile iş yaparken dikkate alınması gereken kültürel ve ticari dinamiklerin analiz edilmesi
amaçlanmıştır. Kazakistan, sahip olduğu doğal kaynak zenginliği, stratejik konumu ve yatırımcıya açık yapısıyla Türkistan’ın en güçlü ekonomilerinden biridir. Özellikle Türkiye
ile Kazakistan arasındaki tarihî ve kültürel bağlar, ikili ticari
ilişkilerin gelişmesini desteklemektedir. Kazakistan’ın Avrasya Ekonomik Birliği ve Kuşak ve Yol Girişimi gibi girişimler sayesinde önemli fırsatlar sunduğunu göstermektedir.
Buna karşın bölgesel jeopolitik riskler ve iklim değişikliği gibi
tehditlerin dikkatle değerlendirilmesi gerekmektedir. Ayrıca
kültürel uyumun, özellikle Türk yatırımcılar açısından, başarılı iş ilişkileri kurmada belirleyici bir rolü bulunmaktadır.
Bu yönüyle çalışmanın, kültürlerarası ticaret anlayışına katkı sağlayarak iş dünyasına ve araştırmacılara yol gösterici
olacağı düşünülmektedir.
Latife Tekin’in Berci Kristin Çöp Masalları romanının hiper metin kuramıyla incelenmesi
(Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi, 2026) Güler, Aydın
1980 sonrası Türk romanının önemli yazarlarından olan Latife Tekin, ortaya koyduğu eserlerindeki biçimsel
yenilikler ve tematik dönüşümleriyle ön plana çıkmıştır. Bu açıdan yazarın Berci Kristin Çöp Masalları adlı
romanı da söz konusu biçimsel yenilik ve tematik dönüşümler açısından dikkat çekmektedir. Berci Kristin Çöp
Masalları adlı roman, geleneksel anlatı yapısında bazı değişiklikler yaparak bünyesine çok seslilik (polyphony),
metinlerarasılık (intertextuality) ve anlatı düğümlerini katmıştır. Bu bilgiden hareketle çalışma, romanın yapısal
özgünlüğünü analiz etmek üzere hiper metin kuramını esas almaktadır. George Landow ve Ted Nelson’un ortaya
koyduğu hiper metin kuramı analizin çerçevesini oluşturmakla birlikte bu kuramı desteklemek üzere Kristeva’nın
metinlerarasılık anlayışından, Bakhtin’in çokseslilik ve kronotop kavramlarından, Barthes’in okur merkezli
anlayışından yararlanılmıştır. Bu analiz ışığında romanın mekânını teşkil eden Çiçektepe’nin hem fiziksel hem
bağlamsal hem de semantik açıdan romanın düğüm noktası olduğu ve bundan dolayı Çiçektepe’nin hiper metinsel
bir işlev kazandığı görülmüştür. Karakterler arası geçişler, okur-yazar etkileşimi, her bölümde yaşanan olayların
birbirleriyle hem ilgili hem de ilgisiz görünmeleri analizin temel perspektifini oluşturan hiper metin analizi
kapsamında Berci Kristin Çöp Masalları romanını sabit ve geleneksel bir yapı olmaktan çıkarmıştır. Bunun yerine
roman; yeniden üretilebilir ve dolayısıyla tüketilebilir, yeniden dizilebilir ve kurgulanabilir bir hâl almıştır. Bu
bulgular ışığında, romanın yapısının dijital çağın okuma biçimleriyle örtüşmesi, eserin güncel anlamda yeniden
değerlendirilmesini, analiz edilmesini de hem mümkün hem de gerekli kılmıştır. Dolayısıyla bu çalışma, hiper
metin kavramının Türk edebiyatındaki yeri ve Latife Tekin’in Berci Kristin Çöp Masalları romanının bu kurama
uygunluğunu tartışarak metnin kuramsal ve edebi yerini ortaya koymaktadır.
Ömer Nasuhi Bilmen’in (ö. 1971) “Hukuk-ı İslâmiyye ve Istılâhât-ı Fıkhiyye Kâmusu” adlı eserinde tazmin hesaplarının cebirsel analizi
(Balıkesir Üniversitesi, 2026) Erkan, Fahrettin Özgür; Akalın, Adnan
Bu çalışma, Cumhuriyet sonrası Türk hukuk tarihinin önemli simalarından biri olan Ömer Nasuhi Bilmen’in temel eseri
Hukuk-ı İslâmiyye ve Istılâhât-ı Fıkhiyye Kâmusu’nda yer alan tazminat hükümlerinin cebirsel bir yaklaşımla analiz
edilmesini amaçlamaktadır. Hukuk sisteminin temeli ve ayrılmaz bir bütünü olan adalet, tazmin durumlarında
matematiğe ihtiyaç duymaktadır. İslam hukukunda bir “denklik tesisi” olarak kabul edilen tazminat (damân) müessesesi,
özü itibarıyla zararın telafisi ve adaletin tesisi için matematiksel bir denge arayışıdır. Bilmen’in sekiz ciltlik kıymetli
eserinde, özellikle “Gasb”, “İtlaf” ve “Tazminat” bahislerinde yer alan fer’î meseleler, günümüz modern hukuk
hesaplamalarına temel teşkil edebilecek rasyonel ve sistematik formüller içermektedir. Araştırma nitel araştırma yöntemi
esas alınarak yürütülmüştür. Bu kapsamda incelenen eserde yer alan tazminat hükümleri, sözel mantık kurguları
korunarak değişkenler ve fonksiyonlar yardımıyla sembolik olarak modellenmiştir. Bu kapsamda malın mislî veya kıyemî
olması, zaman faktörünün değer değişimleri üzerindeki etkisi ve birden fazla failin bulunduğu durumlarda sorumluluk
katsayılarının belirlenmesi gibi hususlar cebirsel denklemlerle ifade edilmiştir. Cebirsel denklemler kurgulanırken
Bilmen’in eserinde geçen tazmin hesaplamaları günümüz matematik diline çevirmeye gayret edilmiştir. Anlaşılabilir
olmasına ve yapılan işlemlerin cebirsel karşılığının sade bir dille açıklanmasına dikkat edilmiştir. Ayrıca Bilmen’in eserinde
geçen “mübâşeret” ve “tesebbüb” ayrımı, illiyet bağının mahiyeti belirleyen birer etmen olarak ele alınmıştır. İvaz ve
bedel konularının da İslam hukukundaki yeri ve önemine değinilerek tazmin hesaplarında oynadığı roller üzerinde
durularak konu biraz daha derinleştirilmiştir. İnceleme sonucunda, Ömer Nasuhi Bilmen’in sunduğu fıkhi çözümlerin
tutarlı birer cebirsel yapıya sahip olduğu ve bu yapıların tazminat hesaplama modellerine veri sağlama potansiyeli taşıdığı
tespit edilmiştir.
Abdüsselam el-Mesdî, el-Üslûbiyye ve'l-Üslûp (Üslûbilim ve Üslûp)
(Karabuk University, 2026) Abdelghany, Asem Hamdy Ahmed
Abdüsselam el-Mesdî'nin kaleme aldığı "el-Üslûbiyye ve'l-Üslûp" adlı eser, modern Arap eleştirisinde kurucu bir proje niteliği taşır. Kitap, Batılı yöntemlerin olduğu gibi ithal edilmesinin veya taklitçi bir yaklaşımın ötesine geçerek, bilginin temellerini araştıran "epistemolojik" bir yaklaşımla üslûba dair bilimsel bir teori inşa etmeyi hedefler. Yazar, incelemesinin konusunu çift yönlü bir soruyla belirler: "üslûbilim"in bir bilim olarak tanımlanması ve "üslûp"un bu bilimin konusu olarak belirlenmesi. el-Mesdî, üslûbilimin üçlü ilişkisini şu şekilde çizer: dilbilim (araçlarını ondan alır), retorik (normatif değil betimleyici bir bilim olarak onun yerine geçen bir alternatiftir) ve nahiv (üslûptaki sapmanın ölçüldüğü derinlik boyutunu oluşturur). Yazar, üslûbun kendisini üç temel eksende analiz eder: muhatap/gönderen (üslûp benliğin ve dehanın bir aynasıdır), muhatap/alıcı (üslûp alıcı üzerinde baskı kuran bir güçtür) ve söylem/metin (üslûp metnin parçaları arasındaki bir ilişkiler sistemidir ve el-Mesdî'ye göre en dinamik bakış açısı budur). el-Mesdî, üslûbilimin kesin ve bilimsel bir yöntem olmasına rağmen edebî eleştirinin yerini alamayacağı sonucuna varır. Çünkü üslûbilim betimleyicidir; oysa eleştiri hem değerlendirici hem de tarihseldir. Bu nedenle yazar, psikoloji, anlambilim ve estetik felsefesini bir araya getiren "disiplinlerarası bir yaklaşımı" savunur. Böylece kitap, üslûp biliminde özgün, geleneğinin bilincinde ve modernitenin kazanımlarına açık bir Arap vizyonu kurmayı başarır.
