Farklı terimler için aynı akronimlerin kullanılması sorunu: Pct örneği (Plateletkrit -Prokalsitonin)

Abstract

Tıp ve fizyolojik bilimlerde sıklıkla teknik terimler kullanılmakta ve bu terimler metin içinde genellikle kısaltmalarla ifade edilmektedir. Tıbbi terimlerin kısaltılmasına “akronim” denilmektedir (Turan, 2022:116). Akronim kullanımı, hem uluslararası İngilizce yayınlarda hem de ulusal düzeydeki makale, tez, tahlil ve kitaplarda yaygın olarak karşımıza çıkmaktadır. Bazı terimlerin birden fazla akronimi olabilmektedir. Örneğin İngilizce lectrocardiograph” terimi İngilizce’de ECG olarak kısaltılabilmekte (Costedoat Chalumeau ve ark., 2004:3187; Kuhn ve Rose, 2008:530) Türkçe’de ise Electrocardiograph” terimi hem ECG hem de EKG olarak kısaltılabilmektedir (Becker, 2006:53). Öte yandan, bazı akronimler birden fazla tıbbi kavram için kullanılabilmektedir. Bu tür çok anlamlılık, ciddi karışıklıklara yol açabilir. Özellikle internet kullanımının yaygınlaşmasıyla birlikte, bireyler tıbbi tahlil sonuçlarını internet üzerinden araştırmakta ve yanlış yönlendirmelere açık hale gelmektedir. Bu editöre mektupta “PCT” akronimi örneği ele alınmıştır. Tıpta PCT hem Plateletkrit hem de Prokalsitonin terimleri için kullanılmaktadır. Plateletkrit teriminin İngilizcesi “Plateletcrit”, Prokalsitonin teriminin İngilizcesi ise “procalcitonin” olup PCT kısaltması İngilizce kökenlidir.