Bağlanma kuramı çerçevesinde turistlerin risk algıları, destinasyon aidiyetleri ve davranışsal niyetleri ilişkisi

Abstract

Turizm, dünya ekonomisinde önemli bir yeri olan öncü endüstrilerden biridir. Ekonomik kalkınma ve kültürel açıdan büyük önem taşımaktadır ve turistlerin seyahat kararlarını etkileyen faktörlerin anlaşılması, bir destinasyonun sürdürülebilirliği ve rekabet edebilirliği açısından önemli bir rol oynamaktadır. Çeşitli psikolojik ve davranışsal faktörlerin etkileşimi doğrultusunda çok yönlü bir endüstri olarak ön plana çıkan turizm bağlamında hem destinasyonların yönetimi hem de turizm akademisinin ilerlemesi adına bu faktörlerin anlaşılma çabası günümüzde dünyasında kaçınılmaz bir durumdur. Destinasyon aidiyeti kavramı bir turistin destinasyona duygusal ve psikolojik olarak bağlayan bir unsur olduğunu belirtilmekte bağlanma kuramı ile ilişkilendirilmektedir. Turizm araştırmacılarında destinasyon aidiyeti vb. kavramlar ile ilişkiler incelenirken bağlanma stillerinin bu konuda henüz değerlendirilmediği ifade edilebilir. Her turist destinasyonla bağ kurma açısından aynı olmamaktadır ve turizm endüstrisi turistlerin destinasyonlarla kurdukları ilişkileri etkileyen süreçleri anlamak için çaba göstermeli ve buna göre aksiyon almalıdır. Bu araştırma, turistlerin risk algısı, destinasyon aidiyeti ve davranışsal niyetlerinin bağlanma kuramı çerçevesinde incelenmesini amaçlamaktadır. Araştırmada nicel yöntem benimsenmiş ve veriler, 2024 yılının Haziran– Ağustos ayları arasında Antalya’yı daha önce turistik amaçla ziyaret etmiş 18 yaş ve üzeri bireylerden anket yoluyla toplanmıştır. SPSS programı aracılığıyla yapılan analizlerde, açıklayıcı faktör analizi, güvenilirlik analizi, korelasyon ve regresyon tekniklerinden yararlanılmıştır. Elde edilen bulgular, güvenli bağlanma stiline sahip bireylerin daha düşük risk algısına, daha yüksek destinasyon aidiyetine ve davranışsal niyete sahip olduklarını ortaya koymuştur. Risk algısının davranışsal niyeti olumsuz etkilediği, buna karşın destinasyon aidiyetinin davranışsal niyeti olumlu yönde etkilediği tespit edilmiştir. Çalışmanın sonuçları, turist davranışlarının daha iyi anlaşılması ve destinasyon pazarlama stratejilerinin oluşturulması açısından teorik ve pratik katkılar sunmaktadır.

Tourism is one of the leading industries with a significant role in the global economy. It holds great importance in terms of economic development and cultural exchange, and understanding the factors that influence tourists' travel decisions plays a critical role in ensuring the sustainability and competitiveness of a destination. As a multidimensional industry shaped by various psychological and behavioral factors, tourism necessitates efforts to understand these dynamics for both destination management and the advancement of tourism scholarship. The concept of destination attachment, which refers to the emotional and psychological bond tourists develop with a destination, is associated with attachment theory. While tourism researchers have explored relationships involving destination attachment and similar constructs, attachment styles have not been sufficiently examined in this context. Not every tourist establishes the same kind of bond with a destination, and the tourism industry must strive to understand the underlying processes that influence these relationships in order to take appropriate action. This study aims to examine tourists’ risk perception, destination attachment, and behavioral intentions within the framework of attachment theory. A quantitative research method was adopted, and data were collected via questionnaires from individuals aged 18 and above who had previously visited Antalya for tourism purposes between June and August 2024. Analyses were conducted using the SPSS program, employing exploratory factor analysis, reliability analysis, correlation, and regression techniques. The findings revealed that individuals with secure attachment styles exhibited lower levels of risk perception, and higher levels of destination attachment and behavioral intention. It was found that risk perception negatively affects behavioral intention, while destination attachment has a positive effect on behavioral intention. The results of the study offer theoretical and practical contributions to better understanding tourist behavior and developing effective destination marketing strategies.