Özel yetenekli 5. Sınıf öğrencilerinin güneş, dünya, ay kavramları hakkındaki kavram yanılgılarının tespit edilmesi ve giderilmesi

Abstract

Öğrencilerin fen bilimleri alanında ilgisini çeken konulardan biri uzay konusudur. Ancak, öğrencilerin ilgilerini çeken bu konu ile ilgili bazı kavram yanılgıları vardır. Öğrencilerin öğrenme ortamları, yaşamları, deneyimleri ve inançları ile bazı bilimsel bilgiler çelişebilmektedir. Bu çelişki nedeniyle öğrenciler bilimsel bilgiye yanlış anlamlar yu?klemektedir. Bu şekilde bilimsel olmayan anlamlandırma su?reci kavram yanılgısı terimi ile açıklanmaktadır. Bu çalışmanın amacı, özel yetenekli 5. sınıf öğrencilerinin Du?nya, Gu?neş ve Ay konusu ile ilgili mevcut kavram yanılgılarının belirlenerek bu yanılgıları gidermeye yönelik bir etkinlik yapılması ve bu etkinlik uygulamasının sonunda öğrencilerin kavram yanılgılarının giderilip giderilemediğinin ortaya konmasıdır. Çalışmada karma yöntem araştırma desenlerinden iç içe gömu?lu? deneysel desen kullanılmıştır. Çalışma grubu kolay ulaşılabilir örnekleme yöntemi ile seçilen 44 özel yetenekli 5. sınıf öğrencisidir. Yapılan alanyazın taramasında, özel yetenekli öğrencilerin Du?nya, Gu?neş, Ay hakkındaki kavram yanılgıları ile ilgili yeterli çalışma olmadığı göru?lmu?ştu?r. Bu durum, çalışma grubunun özel yetenekli öğrencilerden seçilmesinde etkili olmuştur. Veri toplama aracı olarak Bolat, Aydoğdu, Uluçınar Sağır ve Değirmenci (2014) tarafından geliştirilen Du?nya, Gu?neş ve Ay ile ilgili kavram yanılgıları testi uygulanmış ve yapılandırılmamış göru?şme ile ayrıntılı bilgi alınmıştır. Uygulama öncesinde öğrencilerin Du?nya, Gu?neş ve Ay’ın şekli, hareketleri, gece ve gu?ndu?zu?n oluşma sebebi, Ay’ın evrelerinin oluşma sebebi ve Ay’ın evreleri ile ilgili kavram yanılgılarının olduğu ortaya çıkmıştır. Öğrencilerle gerçekleştirilen 2 saatlik uygulamaya yönelik bir dersin sonucunda öğrencilerin mevcut kavram yanılgılarının önemli ölçu?de giderildiği ortaya çıkmıştır. Bundan sonra yapılacak olan çalışmalarda, Du?nya, Gu?neş ve Ay konusunun öğretiminde uygulamaya yönelik etkinliklerin yapılması öğrencilerde kavram yanılgılarının oluşmasını ve mevcut kavram yanılgılarının giderilmesini sağlayacağından bu tu?rden uygulamaların yapılması önerilebilir.One of the subjects that attracts students’ attention in the field of science is Space. However, there are some misconceptions about this subject that interests students. Some scientific knowledge may conflict with students’ learning environments, life and experiences, and beliefs. Because of this contradiction, students attribute misconceptions to scientific knowledge. In this way, the non-scientific interpretation process is explained by the term misconception. The aim of this study is to determine the existing misconceptions of gifted 5th grade students on the subject of the Earth, the Sun and the Moon, and to carry out an application-oriented activity to eliminate these misconceptions and to reveal whether the students’ misconceptions can be overcome at the end of the application. Embedded experimental design, one of the mixed method research designs, was used in the study. The study group consists of 44 gifted 5th grade students selected by the easily accessible sampling method. In the literature review, it was seen that there was not enough study about the misconceptions of gifted students about the Earth, the Sun, the Moon. This situation was effective in choosing the study group from among the gifted students. As a data collection tool, the misconceptions test about the Earth, Sun and Moon developed by Bolat, Aydoğdu, Uluçınar Sağır and Değirmenci (2014) was used and detailed information was obtained with an unstructured interview. Before the application, it was revealed that the students had misconceptions about the shape and movements of the Earth, the Sun and the Moon, the reason for the formation of the day and night, the reason for the formation of the phases of the Moon and the phases of the Moon. As a result of a 2-hour practical lesson with students, it was revealed that the students’ misconceptions were significantly eliminated.