Dijital bankacılık uygulamalarının bankaların karlılığına etkisi:bankacılık sektörü üzerine bir uygulama

Abstract

Amaç –Bu çalışmanın amacı dijital bankacılık uygulamalarının Türk Bankacılık Sektöründeki bankaların karlılığına etkisini araştırmaktır.Yöntem –Bu çalışmada yöntem olarak regresyon analizi ve Temel Bileşen Analizi (Principal Component Analysis) kullanılmıştır. Özkaynak karlılığı (ROE) ve Aktif karlılık (ROA) bağımlı değişken olarak belirlenirken, ATM sayısı, POS cihazı sayısı, mevduat hesap adedi ve üye işyeri sayısı dijital bankacılık göstergeleri olarak kullanılmıştır. Sektör seviyesindeki veri 2010 ve 2022 yıllarından oluşan 13 dönemi kapsamaktadır. Çalışmanın modeline ayrıca faiz oranı kontrol değişkeni olarak eklenmiştir. Bulgular –Dijital bankacılık uygulamalarının hem aktif karlılık (ROA) hem de özkaynak karlılığı (ROE) üzerinde anlamlı ve pozitif bir etkiye sahip olduğu belirlenmiştir. Bu durum da PCA analizi ile elde edilen dijital bankacılık bileşenlerin bankaların finansal performans göstergeleri üzerinde önemli bir rol oynadığını göstermektedir. Ayrıca modele kontrol değişkeni olarak eklenen faiz oranı aktif karlılık (ROA) üzerinde pozitif ve anlamlı bir etkiye sahipken, özkaynak karlılığı (ROE) üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkisi tespit edilememiştir. Bu durum faiz oranlarının etkisinin modele ve bağımlı değişkene bağlı olarak değişebileceğini göstermektedir.Tartışma –Çalışma sonucunda kurulan modellerde dijital bankacılık uygulamaları ile bankacılık sektörünün karlılığı arasında %5 anlamlılık seviyesinde istatistiksel olarak pozitif ve anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Dijital bankacılık uygulamaları bankacılık sektörünün karlılığını arttırmaktadır. Bu bağlamda bankaların dijitalleşmeye önem vermeleri ve bu alanda yatırım yapmaları bankaların karlılığı açısından önem arz etmektedir.Purpose –The purpose of this study is to investigate the impact of digital banking applications on the profitability of banks in the Turkish Banking Sector.Design/methodology/approach –In this study, regression analysis and Principal Component Analysis (PCA) were used as methods. Return on Equity (ROE) and Return on Assets (ROA) were determined as dependent variables, while the number of ATMs, the number of POS devices, the number of deposit accounts, and the number of member merchants were used as indicators of digital banking. The sector-level data covers 13 periods from 2010 to 2022. The interest rate was also added to the model as a control variable.Findings –It was determined that digital banking applications have a significant and positive impact on both Return on Assets (ROA) and Return on Equity (ROE). This also indicates that the digital banking components obtained through PCA play a significant role in the financial performance indicators of banks. Additionally, the interest rate added to the model as a control variable has a positive and significant effect on Return on Assets (ROA), while no statistically significant effect was found on Return on Equity (ROE). This indicates that the impact of interest rates may vary depending on the model and the dependent variable.Discussion –The results of the study reveal a statistically significant and positive relationship between digital banking applications and the profitability of the banking sector. Digital banking applications enhance the profitability of the banking sector. In this context, it is important for banks to prioritize digitalization and invest in this area for their profitability