6360 sayılı Büyükşehir Belediye Yasası'nın büyükşehir ve ilçe belediyelerinin mali durumuna etkisi: Balıkesir ili örneği

Abstract

Türk yerel sisteminde siyasi, idari ve mali anlamda önemli değişikliklere neden olan 6360 Sayılı Yasa, yürürlüğe girdiği 2014 yılından bu yana ciddi tartışmalara neden olmuştur. Söz konusu yasanın getirdiği değişiklikler; 2004 yılında başlatılan iki kademeli büyükşehir belediye sisteminin yaygınlaştırılması, büyükşehir belediye sistemi içine alınan illerde il özel idareleri, belde belediyeleri ve köy yönetimlerinin tüzel kişiliğine son verilmesi ve tek bir büyükşehir belediye şemsiyesi altında bütün yerel yönetim sistemlerinin birleştirilmesini amaçlamıştır. Ayrıca yerel yönetimlerin mali ve hizmet yapılarında da önemli değişiklikler öngörülmüştür. Böylece, Türkiye’deki büyükşehir belediyesi sayısı 30’a yükselmiş, ülke nüfusunun yaklaşık % 75’i büyükşehir belediye sistemine alınırken, büyükşehir yönetimi kapsamına alınan illerde iki basamaklı bir yerel yönetim sistemi oluşturulmuştur. Bu çalışmanın amacı, 6360 Sayılı Yasa ile büyükşehir ve ona bağlı ilçe belediyelerinin mali durumlarının yasanın yürürlüğe girmeden önceki 2013 ile uygulama sonuçlarının görüldüğü 2015 yılları arasındaki dönemin karşılaştırılmalı olarak incelenmesidir. Bu amaçla, önce Türkiye genelinde 2013-2015 yıllarında ilçe, il ve büyükşehir belediyelerinin mali durumları incelenmekte, daha sonra Balıkesir Büyükşehir Belediyesi ve nüfus bakımından üç büyük ilçesinin üç yıllık bütçeleri incelenerek özelden genele bir sonuca ulaşılmaya çalışılmaktadır.