ÇEVRECİ ÖRGÜT KURAMLARI KAPSAMINDA ÖRGÜT YAŞI İLE ÖRGÜT YAPISI ARASINDAKİ İLİŞKİNİN BOYUTLARI ÜZERİNDE FARKLI DEĞERLENDİRMELER: YAZINSAL BİR İNCELEME

Abstract

Örgüt yaşı ile örgüt yapısını oluşturan unsurlar arasındaki ilişki, yönetim yazınında tartışılan konulardan biridir. Bu konuda yapılan sınırlı sayıda araştırma incelendiğinde, söz konusu ilişkinin niteliği hakkında tam bir uzlaşıya varıldığı söylenemez. Öncelikle Koşul Bağımlılık Kuramı ve Örgütsel Çevrebilim Kuramları örgüt yaşı-örgüt yapısı ilişkisine farklı açılardan yaklaşmaktadır. Koşul Bağımlılık Kuramı kapsamında, örgüt yaşının yapısal unsurlar üzerindeki etkisi irdelenirken, bu ilişkide \"örgüt büyüklüğü\"nün bir koşul bağımlısı olarak etkili olduğu vurgusu ön plana çıkmakta; ancak yazında bu etkinin farklı şekillerde ele alındığı görülmektedir. Diğer yandan, örgüt yaşının ve dinamiklerinin açıklanmasında en çok başvurulan kuram, Örgütsel Çevrebilim Kuramıdır ve bu kuram kapsamında, örgütsel yaş ile yapı ilişkisi, çoğunlukla \"yenilik\" ve \"uyum\" boyutlarında ele alınmakta ve demografik açıdan genç-yaşlı örgütler karşılaştırmasına konu olmaktadır. Kuramlardan bağımsız olarak; örgüt yaşının tanımına ve gençlik/yaşlılık niteliğine yönelik tanımlardaki farklılık ile örgüt yaşının bağımlı ya da kontrol değişkeni olarak ele alınmasına dönük eleştiriler, yazında bir hayli önem taşımaktadır. Dolayısıyla çalışmada amaçlanan, yazında örgüt yaşı ile örgüt yapısı ilişkisini, iki farklı çevresel kuramın bakış açıları ile ayrı ayrı irdelemek ve bu alandaki temel uzlaşı ve uzlaşmazlık noktalarını sistematik biçimde ortaya koyabilmektir.