Egzersiz, duygusal yeme davranışlarına karşı koruyucu mu? Düzenli egzersiz yapan ve yapmayan yetişkinler arasında bir inceleme

Abstract

Düzenli egzersiz, yeterli ve dengeli beslenme sağlığımız için önemli etkenler arasındadır. Duygusal yeme, negatif duyguları tetikleyerek aşırı yeme isteğini ifade eden bir yeme bozukluğudur. Mevcut araştırmayla, egzersiz yapan ve yapmayan bireylerin duygusal yeme davranışlarının cinsiyet değişkenine göre incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın evreni, Afyonkarahisar il merkezinde düzenli egzersiz yapan ve egzersiz yapmayan kişilerden oluşmuştur. Araştırmanın örneklemini oluşturmada ise bu evrenden gönüllülük esasını kabul eden 395 sağlıklı kişiye ulaşılmıştır. Araştırmanın verilerinin toplanmasında Kişisel Bilgi Formu ve Duygusal Yeme Davranışı Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde, tanımlayıcı istatistikler, Açıklayıcı Faktör Analizi (AFA), Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA), bağımsız örneklemler için t-testlerinden yararlanılmıştır. Çalışmada düzenli egzersiz yapan ve egzersiz yapmayan bireylerin duygusal yeme davranışları karşılaştırıldığında Olumsuz Duygularla Başa Çıkabilmek İçin Yeme (ODBY) (p < ,03) ve Uyaran Karşısında Kontrol (UKK) alt boyutlarında istatistiksel olarak anlamlı farklılığa rastlanmıştır (p < ,03). Cinsiyet değişkeninine göre duygusal yeme davranışları karşılaştırıldığında ODBY, Gerginlik Durumunda Yeme (GDY) ve Duygusal Yeme Genelinde (DYG) kadınların duygusal yeme davranışları erkelere göre daha yüksek bulunmuştur (p < ,05). Egzersiz yapan ve yapmayan kadınlar arasında duygusal yeme davranışları incelendiğinde, egzersiz yapmayan kadınların duygusal yeme davranışları daha yüksek bulunmuştur (p < ,05). Egzersiz yapan erkeklerin egzersiz yapmayan erkekler arasında duygusal yeme davranışlarında ise istatistiksel olarak farklılık bulunmamıştır. (p > ,05). Sonuç olarak düzenli egzersiz yapanların, duygusal yeme davranışlarının egzersiz yapmayanlara göre daha düşük düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Düzenli egzersizin, sağlığa olumlu etkileri arasında duygusal yeme eğiliminin kontrol edilmesinde ve önlenmesinde, vücut ağırlığı dengesini korumada, yeme bozukluklarının önlenmesinde ve tedavi edilmesinde obeziteden korunmada önemli bir davranışsal müdahale yöntemi olduğu düşünülmektedir.

The current research aims to examine the emotional eating behaviors of individuals who do and do not exercise in terms of gender variables. A total of 395 healthy individuals were reached from this population on a voluntary basis. A Personal Information Form and an Emotional Eating Behavior scale were used to collect the data for the study. Descriptive statistics, explanatory factor analysis, confirmatory factor analysis, and t-tests for independent samples were used for the analysis of the data. When the emotional eating behaviors of individuals who exercise regularly and those who don’t exercise were compared, a statistically significant difference was found in the sub-dimensions of eating to cope with negative emotions (p < .03) and control versus stimulus (p < .03). When emotional eating behaviors were compared according to gender variable, emotional eating behaviors of women were found to be higher than men in terms of eating to cope with negative emotions, eating under tension, and emotional eating (p < .05). When emotional eating behaviors were examined between the women who exercised and those who didn’t, the emotional eating behaviors of the women who did not exercise were found to be higher (p < .05). It has been observed that those who exercise regularly have a lower level of emotional eating behavior than those who do not exercise. Among the positive effects of regular exercise, it is thought to be an important behavioral intervention method in controlling and preventing emotional eating tendency, maintaining body weight balance, preventing and treating eating disorders, and preventing obesity.