Kırım Kongo Kanamalı Ateşi hastalarında CURB-65+B skorunun prognostik değeri ve mevcut mortalite skorlama sistemleri ile karşılaştırılması

Abstract

Kırım-Kongo kanamalı ateşi (KKKA), hafif klinik tablolardan ölümcül seyirlere kadar uzanan geniş bir spektruma sahip, zoonotik bir viral kanamalı ateş hastalığıdır. Olgu ölüm oranları %3 ile %30 arasında değişmektedir. Bu nedenle yüksek riskli olguların erken dönemde belirlenmesi ve uygun merkezlere yönlendirilmesi, mortalitenin azaltılması açısından kritik öneme sahiptir. Bu çalışmada KKKA hastalarında CURB-65+B skorunun mortaliteyi öngörmedeki performansının değerlendirilmesi ve Akut Fizyoloji ve Kronik Sağlık Değerlendirmesi – II [Acute Physiology and Chronic Health Evaluation II (APACHE II)], Ardışık Organ Yetmezliği Değerlendirme Skoru [Sequential Organ Failure Assessment (SOFA)], Şiddet Derecelendirme Skoru [Severity Grading System (SGS)] ve Şiddet Skorlama İndeksi [Severity Scoring Index (SSI)] skorlama sistemleriyle karşılaştırılması amaçlanmıştır. Üçüncü basamak bir merkezde takip edilen, revers transkripsiyon polimeraz zincir reaksiyonu ve/veya IgM pozitifliğiyle doğrulanmış 254 erişkin KKKA hastasının verileri retrospektif olarak incelenmiştir. Demografik, klinik ve laboratuvar verileri kaydedilerek başvuru anında CURB-65, CURB-65+B, SOFA, APACHE II, SGS ve SSI skorları hesaplanmıştır. Sağ kalan ve ölen hastalar karşılaştırılmış, alıcı işletim karakteristiği [receiver operating characteristic (ROC)] analiziyle her bir skorlama sisteminin mortalite tahmini değerlendirilmiş ve çok değişkenli lojistik regresyon analizi yapılmıştır. Genel mortalite oranı %2.8 (n= 7) olarak bulunmuştur. Ölen hastalar daha ileri yaşta olup başvuruda konfüzyon, hipotansiyon, taşikardi, takipne ve kanama bulguları anlamlı ölçüde daha sık saptanmıştır. Laboratuvar analizinde ölen hastalarda trombosit sayısı ve fibrinojen düzeyleri sağ kalanlara kıyasla daha düşük; aspartat aminotransferaz, alanin aminotransferaz, laktat dehidrogenaz, aktive parsiyel tromboplastin zamanı (activated partial thromboplastin time), international normalized ratio, D-dimer ve C-reaktif protein (CRP) düzeyleri ise daha yüksek bulunmuştur. ROC analizinde mortaliteyi öngörmede en güçlü laboratuvar parametreleri CRP [>14.6 mg/L; eğri altında kalan alan (EAA)= 0.938)], protrombin zamanı (>13.5 saniye; EAA= 0.996), kreatinin (>1.2 mg/dL; EAA= 0.882) ve D-dimer (>4770 µg/L; EAA= 0.662) olarak bulunmuştur. En yüksek doğruluk ise CURB-65+B skoru ile elde edilmiştir (EAA= 0.997; %100 duyarlılık; %98.8 özgüllük; p< 0.001). Çok değişkenli analizde yalnızca CURB-65+B skoru bağımsız bir mortalite öngörücüsü olarak tespit edilmiştir (Olasılık oranı≈ 14; %95 güven aralığı= 2.7–72.6; p= 0.002). Ayrıca skoru ≥3 olan hastalarda mortalite oranı çok yüksek bulunurken, skoru <3 olan hiçbir hastada ölüm gözlenmemiştir. CURB-65+B skoru, basit ve kolay uygulanabilir yapısıyla KKKA’da mortalite öngörmede güçlü bir araçtır. Acil servis ve endemik bölge şartlarında yüksek riskli hastaların hızla belirlenmesine, yoğun bakım ihtiyacı olanların tanınmasına ve uygun merkeze sevkine yardımcı olabilir. Mevcut skorlama sistemlerine kıyasla daha pratik, özgün ve yüksek öngörü gücüne sahip olan CURB-65+B skorunun KKKA yönetiminde önemli bir boşluğu doldurabileceği düşünülmektedir.

Crimean-Congo hemorrhagic fever (CCHF) is a zoonotic viral hemorrhagic disease with a wide clinical spectrum ranging from mild clinical presentations to fatal outcomes. Reported case-fatality rates vary between 3% and 30%. Therefore, early identification of high-risk patients and referral to appropriate centers are of critical importance in reducing mortality. In this study, we aimed to evaluate the performance of the CURB-65+B score in predicting mortality in patients with CCHF and to compare it with the Acute Physiology and Chronic Health Evaluation II (APACHE II), Sequential Organ Failure Assessment (SOFA), Severity Grading System (SGS) and Severity Scoring Index (SSI) scoring systems. Data from 254 adult CCHF patients who were followed in a tertiary care center and whose diagnosis were confirmed by reverse transcription polymerase chain reaction and/or IgM positivity were retrospectively analyzed. Demographic, clinical and laboratory data were recorded and CURB-65, CURB-65+B, SOFA, APACHE II, SGS and SSI scores were calculated at admission. Survivors and non-survivors were compared; the predictive performance of each scoring system for mortality was assessed using receiver operating characteristic (ROC) analysis and multivariable logistic regression analysis was performed. The overall mortality rate was 2.8% (n= 7). Non-survivors were older and more frequently presented at admission with confusion, hypotension, tachycardia, tachypnea and bleeding. In laboratory analyses, platelet counts and fibrinogen levels were lower in non-survivors compared with survivors, whereas aspartate aminotransferase, alanine transaminase, lactate dehydrogenase, activated partial thromboplastin time, international normalized ratio, D-dimer and C-reactive protein (CRP) levels were higher. In ROC analysis, the most powerful laboratory predictors of mortality were CRP [>14.6 mg/L; area under curve (AUC)= 0.938], prothrombin time (>13.5 s; AUC= 0.996), creatinine (>1.2 mg/dL; AUC= 0.882), and D-dimer (>4770 µg/L; AUC= 0.662). The highest overall accuracy, however was obtained with the CURB-65+B score (AUC= 0.997; 100% sensitivity; 98.8% specificity; p< 0.001). In multivariable analysis, only the CURB-65+B score was identified as an independent predictor of mortality (Odds ratio≈ 14; 95% confidence interval= 2.7–72.6; p= 0.002). Moreover, mortality was markedly higher in patients with a CURB-65+B score ≥3, whereas no deaths were observed among patients with a score <3. With its simple and easily applicable structure, the CURB-65+B score represents a powerful tool for predicting mortality in CCHF. It may facilitate the rapid identification of high-risk patients, recognition of those requiring intensive care and timely referral to appropriate centers in emergency departments and endemic settings. Compared with existing mortality scoring systems, CURB-65+B appears to be more practical, distinctive and to possess a higher predictive accuracy and thus may fill an important gap in the clinical management of CCHF.