Balıkesir Üniversitesi öğrencilerinin gıda okuryazarlığı ile probiyotik mikroorganizmalar ve prebiyotik besinler bilgi düzeylerinin araştırılması

Abstract

Araştırmamızın amacı, Balıkesir üniversitesi öğrencilerinin gıda okuryazarlığı durumunun tespiti ve sağlıklı yaşamın devamlılığı için probiyotik mikroorganizma ve prebiyotik besin bilgiler seviyesinin belirlenmesidir. Araştırmanın örneklemini, google anket formunu eksiksiz olarak dolduran 390 üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. Verilerin analizleri SPSS 18 programında yapılmıştır. Araştırmaya katılan öğrencilerin demografik özelliklerine yönelik sorulara frekans analizi uygulanmıştır. Tanımlayıcı analizlerde sayı, yüzde, ortalama, standart hata kullanılarak tablolarda sunulmuştur. Uyarlama yaparak oluşturduğumuz algılanan gıda okuryazarlığı ölçeğinin demografik verilere göre anlamlılık testlerinden önce normal dağılıma uygunluğu değerlendirilmiştir. Bu değerlendirmeler için Kolmogorov-Smirnov sınaması kullanılmıştır. Normal dağılım gösteren ve grup sayısı iki olan karşılaştırmalarda Student′s t testi testi, normalliği karşılamayanlarda Mann Whitey U testi, ikiden fazla grup barındıran ve normal dağılımı karşılayanlarda One-way Anova testi, kategorik değişken verileri arasında da ki-kare testi analizi uygulanmıştır. İstatiksel anlamlılık düzeyi p˂0.05 olarak kabul edilmiştir. Araştırma grubunun algılanan gıda okuryazarlık puanı 101.95±0.67 bulunmuş olup, gıda okuryazarlık puanı orta düzeydedir. 21 yaş ve üstü olan öğrencilerin gıda okuryazarlık puanı anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur (p<0.05). Evde ailesiyle yaşayan öğrencilerin yurtta kalan öğrencilere göre gıda okuryazarlık puanının anlamlı olarak yüksek olduğu saptanmıştır (p<0.05). Probiyotik kavramını duyma ve doğru tanımlamada kadınlar erkeklere göre daha yüksek yüzdeye sahiptir ve istatistiksel olarak anlamlı bir fark vardır (p<0.05). Probiyotik ve prebiyotikler hakkında genel bilgi düzeyi en yüksek olan grup 5.sınıflardır. Obez bireylerin probiyotik tüketiminin yetersiz olduğu tespit edilmiştir. Gıda okuryazarlığının özellikle üniversite öğrencilerinde artırılması, ileri dönem beslenme kaynaklı yakalanılan hastalıkların önüne geçilmesi için değerli olacaktır. Ayrıca sürdürülebilir sağlıklı yaşam için probiyotik mikroorganizmalar ve prebiyotik besinler hakkında bilgi sahibi olmak da önemlidir.The aim of our study is to determine the food literacy status of Balıkesir university students and to determine the level of probiotic microorganism and prebiotic nutrient knowledge for the continuity of healthy life. The sample of the study consisted of 390 university students who voluntarily completed the google survey form. Data analysis was performed in SPSS 18 program. Frequency analysis was applied to the questions regarding the demographic characteristics of the students participating in the study. Descriptive analyses were presented in tables using number, percentage, mean, standard error. Before looking at the significance tests of the perceived food literacy scale, which we adapted and created, according to demographic data, its suitability for normal distribution was evaluated. Kolmogorov-Smirnov test was used for these evaluations. Student′s t-test test was used for comparisons with two groups, Mann Whitey U test was used for comparisons that did not meet normality, One-way Anova test was used for comparisons with more than two groups that met normal distribution, and chi-square test analysis was applied between categorical variable data. Statistical significance level was accepted as p˂0.05. The perceived food literacy score of the study group was 101.95±0.67, and the food literacy score was at a moderate level. Students aged 21 years and over had a significantly higher food literacy score (p<0.05). Students living at home with their families had significantly higher food literacy scores than students living in dormitories (p<0.05). Females had a higher percentage of hearing and correctly defining the concept of probiotics than males and there was a statistically significant difference (p<0.05). The group with the highest level of general knowledge about probiotics and prebiotics was 5th graders. It was determined that the probiotic consumption of obese individuals was insufficient. Increasing food literacy, especially in university students, will be valuable for preventing diseases caused by nutrition in the future. It is also important to know about probiotic microorganisms and prebiotic foods for sustainable healthy living.