Finansal performans analizi: BİST sigorta şirketleri üzerine ampirik bir analiz

Abstract

Bu çalışma, sigorta sektöründe faaliyet gösteren şirketlerin finansal performansını belirleyen faktörleri panel veri analizi yoluyla incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, BIST Sigorta endeksinde yer alan sigorta şirketlerine ait 2015-2025 dönemine ilişkin çeyrek dönem verileri kullanılmıştır. Bağımlı değişken olarak şirketlerin finansal performansını temsil eden aktif kârlılığı (ROA) ve özsermaye kârlılığı (ROE) ele alınırken; bağımsız değişkenler olarak hasar prim oranı, kaldıraç oranı, likidite oranı, alınan primler/aktif toplamı, brüt yazılan primler gibi temel finansal göstergeler dikkate alınmıştır. Analizde sabit etkiler ve rastgele etkiler modelleri değerlendirilmiş; Hausman testi sonuçlarına göre en uygun modelin sabit etkiler modeli olduğu tespit edilmiştir. Elde edilen bulgular, her iki model içinde kaldıraç oranının negatif, likidite oranının, alınan primler/aktif toplamı oranının ve brüt yazılan primlerin ise sigorta şirketlerinin finansal performansı üzerinde pozitif yönde etkili olduğunu ortaya koymaktadır.

This study aims to examine the determinants of the financial performance among companies operating in the insurance sector using panel data analysis. In the study, quarterly data covering the period 2015–2025 for insurance companies listed on the BIST Insurance Index were utilized. Return on Assets (ROA) and Return on Equity (ROE) were used as dependent variables representing firms’ financial performance, while key financial indicators such as loss ratio, leverage ratio, liquidity ratio, premium-to-total assets ratio, and gross written premiums were included as independent variables. Both fixed effects and random effects models were estimated, and the Hausman test indicated that the fixed effects model was the most appropriate. The findings indicate that, in both models, the leverage ratio has a negative effect on the financial performance of insurance companies, whereas the liquidity ratio, the ratio of premiums written to total assets, and gross written premiums exert positive effects on financial performance.