Tanzimat döneminde mizah ve Diyojen gazetesi

Abstract

Hazırladığımız bu çalışmada, Türk basınının ilk müstakil mizah gazetesi "Diyojen Gazetesi" koleksiyonunun verdiği bilgiler ve Tanzimat edebiyatı döneminde, yazılı mizah alanında meydana getirilmiş mizahî nitelik taşıyan edebî eserlerin verileri esas alınmıştır. Diyojen Gazetesi'nin ve Tanzimat dönemine ait mevcut mizahî çalışmaların değerlendirilmesi ile Tanzimat dönemi mizahı ve Diyojen Gazetesi koleksiyonu bir bütün olarak incelenmiştir. Giriş kısmında, mizah hakkında bilgi verilerek Türk edebiyatında mizah yazılı ve sözlü olarak ikiye ayrılmıştır. Birinci bölümde, Tanzimat öncesi Türk mizah edebiyatı, Halk edebiyatı ve Divan edebiyatı dönemlerinin belli başlı eserleri; ikinci bölümde Tanzimat dönemi Türk mizah edebiyatının başlıca eserleri ve özellikleri ile dönemin mizah anlayışı; üçüncü bölümde, Tanzimat dönemi basın ve mizah gazeteleri; dördüncü bölümde ise Diyojen Gazetesi tanıtılmıştır. Çalışmamızın sonunda; sonuç, Diyojen Gazetesi koleksiyonunun Latin harflerine çevrilmiş metni ve gazetede yayınlanan ilânlar ile karikatürler bulunmaktadır.

In this study, information given by the collection of the first humor magazine "Newspaper Diyojen"and the data of literary works of humorus charactesistics taken as basis. Not only Diyojen and humorous works of Period of Tanzimat but also the existing works have been studied about, and so the humor in the Period of Tanzimat and Diyojen have been studied about together. In the introduction, there is given information about humor, and humor in Turkish Literature is divided into two parts as written and oral humor. In the first chapter, Turkish Humor literature Before Tanzimat and the main works of Folk Literature and Divan Literature; in the second chapter, major works of Turkish Humor Literature in the Period of Tanzimat and its characteristics with the understanding of humor in that period;in the Third Chapter, press and humor magazines of the Period of Tanzimat; and in the Fourth Chapter, the "Neswpaper Diyojen "is explained. At the end of the study; the text of the collection of Diyojen in Latin letters ; and advertisements and caricatures published in the newspaper are given.