BULGARİSTAN’IN ÜÇ DÖNEMİNDE YAŞAYAN MÜMİN ÖZER’İN ANILARI(1927-1950)

Abstract

Bu çalışmanın amacı, Bulgaristan'ın üç döneminde yaşayan bir kişinin anılarını değerlendirerek tarihe bir katkı sağlamaktır. Bu kişi 27 Mayıs 2014 tarihine kadar Bursa'da yaşayan Mümin Özer'dir. Bu tarihte kaybettiğimiz Mümin Özer aynı zamanda 85 yaşında Türkiye'de askere giden kişi olarak da popüler olmuştur. En yaşlı asker olarak yazılı ve görsel medyada yer almıştır. Anılarını Almanya'da işçi olarak çalışırken yazmıştır(1965). Eski harflerle kaleme alınmış dört büyük boy defter sayfasına yazılmış bu anılarda bizzat yaşanmış çok ilginç olaylar vardır. Bu olaylar Bulgaristan'ın üç döneminde ki uygulamalarına ışık tutacaktır. Özellikle Bulgar yönetiminin Türk azınlığa karşı tutum ve politikalarının açığa çıkmasına katkı sağlayacaktır. 1908 yılında Osmanlı Devleti'nden ayrılarak bağımsız olan Bulgaristan'da, 1944 yılına kadar Krallık rejimi vardı. II. Dünya Savaşı'nda ise Bulgaristan Nazi Almanya'sının işgaline uğramıştı(1941). Savaşın sonunda işgal el değiştirdi. 1944 yılında Rus Kızıl Ordusu marifetiyle Bulgaristan'da komünist rejim kuruldu. Bu çalışmaya konu olan Mümin Özer de Bulgaristan'da Krallık rejimi döneminde doğmuştur(1927). Bulgaristan'da ki Alman işgali sırasında 14 yaşında rüştiye öğrencisi olan Mümin Özer, artık, ailesine ve diğer Türk azınlık mensuplarına yapılan haksızlık ve baskıları anlayıp değerlendirebilecek çağdadır. O, 1944 yılından itibaren komünist rejim dönemini de 1950 yılına kadar yaşayıp görmüş ve bunları kaleme almıştır. Burada, özellikle Bulgaristan Türklerine, Bulgar yönetimlerince uygulanan baskı, zulüm, sürgün ve asimilasyon politikaları resmi istatiklerle değerlendirilip, Mümin Özer'in anılarıyla karşılaştırıldı. Sonuç olarak Mümin Özer'in yaşadıklarıyla, Bulgar yönetimlerinin uygulamalarının büyük ölçüde örtüştüğü görülmüştür