Bir hadis teyit aracı olarak sorularlaislamiyet.com sitesi üzerine bir değerlendirme

Abstract

Bu çalışma, internet ortamında din hakkında merak edilen sorulara cevap verme rolünü üstlenen, kullanıcılar tarafından çokça ziyaret edilen Sorularla İslamiyet adlı sitenin, Hz. Peygamber’in (s.a.s.) metin ve içerik açısından en çok merak edilen hadisleri hakkında yaptığı açıklamaları tahlil etmektedir. Çalışmanın amacı dinî konularda internet kullanıcılarının güvenini kazanan sitenin hadisler hakkında yapmış olduğu kaynak ve metin tespiti ile beraber yorum ve çıkarımlarını inceleyerek salahiyetini tespit etmektir. Çalışmada yöntem olarak literatür taraması ve dokümantasyon yöntemleri kullanılmıştır. Bununla birlikte söz konusu sitede tespit edilen hadislerin temel hadis kaynaklarından tahrîci yapılmış, ardından başta şerhler olmak üzere temel kaynaklardan hadis hakkındaki yorumlar tespit edilmiştir. İkinci aşamada ise sitenin tahrîc ve değerlendirmeleri ile tarafımızca ulaşılan tahrîc ve yorumlar karşılaştırılmıştır. Tahrîc esnasında temel hadis kaynakları ve muteber hadis kaynakları dahil edilmiş; tahlilde ise sened ve metin tenkidi ile birlikte dokümantasyon yöntemi kullanılmıştır. Çalışmamızın neticesinde sitede yapılan söz konusu hadislerin tahrîclerinde eksiklikler olmakla birlikte genel itibariyle yapılan yorumların öz ve isabetli olduğu görülmüştür. Bununla birlikte Sorularla İslamiyet sitesinin, sanal alemdeki bilgi kirliliği ve hatalı hadis paylaşımları karşısında doğru bilgiye ulaşmanın önemli yollarından birisi olarak kabul edilebileceği ifade edilmiş, benzer platformların kurulmasının, medya ve sosyal medyada doğru bilgi aktarımında önemli bir rolünün olacağına dikkat çekilmiştir.

This study analyzes the explanations provided by Sorularla İslamiyet -a popular website that answers questions about religion- regarding the most frequently inquired hadiths of the Prophet (PBUH) in terms of text and content. The aim is to evaluate the site’s reliability by examining its source and textual verification, interpretations, and conclusions on hadiths, given its trusted status among internet users. The methodology includes literature review and documentation, alongside takhrij (verification) of the identified hadiths from primary sources, followed by an analysis of classical commentaries. The second stage compares the site’s takhrij and evaluations with the findings from authoritative sources. The study incorporates major hadith collections and employs isnad (chain) and matn (text) criticism. The results indicate that while there are minor gaps in the site’s takhrij, its interpretations are generally concise and accurate. The study concludes that Sorularla İslamiyet serves as a crucial source for accurate information amid media misinformation and erroneous hadith circulation, emphasizing the need for similar platforms to promote reliable knowledge dissemination.