Gölköy yöresi (Ordu, KD Türkiye) Eosen yaşlı I-tipi şoşonitik plütonların mineral kimyası, tüm-kayaç jeokimyası ve petrolojisi

Abstract

Doğu Pontidler Orojenik Kuşağı’nda (KD Türkiye), farklı boyut ve bileşimlere sahip Eosen yaşlıortaç-felsik plütonlar yaygın olarak yüzeyleme vermektedir. Bunlardan, Eriko Tepe ve Göl TepePlütonları yaklaşık KB-GD ve D-B uzanımlı olup, Üst Kretase ve /veya Eosen volkanik ve sedimanterkayaçlar içerisine yerleşmiştir. Petrografi k olarak; incelenen plütonlar, ince-orta taneli monzonit,monzodiyorit ve yer yer kuvars monzonit bileşimlidir. İncelenen Plütonlara ait kayaçlar, plajiyoklaz$(An_{35-67})$ , K-feldispat $(Or_{61-96})$, kuvars, klinopiroksen $(Wo_{28-49\\;}\\;En_{35-51\\;}\\;Es_{10-25})$ , biyotit (Mg#: 0.53-0.73)± hornblend (Mg#: 0.65-0.82), Fe-Ti oksit içermekte olup, monzonitik, poikilitik, pertitik, nadirenantirapakivi ve grafi k doku gösterirler. Mineral termobarometre hesaplamaları, plütonların orta-sığkabuk derinliklerindeki P-T koşullarında kristallendiğini ifade etmektedir. Petrokimyasal olarak;incelenen monzonitik plütonlar çarpışma sonrası, I-tipi, metalümin (A/CNK=0.76-0.93) ve şoşonitikkarakterlidirler. Tüm-kayaç ana oksit ve iz element değişimleri, monzonitik plütonların gelişimindefraksiyonel kristallenmenin önemli rol oynadığına işaret etmektedir. İncelenen plütonların ilkselmantoya normalize iz element diyagramları, birbirine benzer büyük iyon yarıçaplı litofi l element,Th, Ce zenginleşmesi ve negatif Nb ve Ti anomalileri göstermektedir. Ayrıca, kondrite normalizenadir toprak element dağılımları, orta derecede zenginleşmiş konkav şekilli ( $La_N/\\;Lu_n$ =9.3-12.6) venegatif Eu anomalisi ( $Eu_N$ /Eu*=0.69-0.84) göstermekte olup, plütonların gelişimlerinde plajiyoklazve klinopiroksen ± hornblend ayrımlaşmasını yansıtmaktadır. Elde edilen tüm jeokimyasal verileregöre, incelenen monzonitik plütonların çarpışma sonrası ortamda oluştukları ve zenginleşmişlitosferik manto ergiyiklerinden türeyen ana magmalardan itibaren geliştikleri ileri sürülebilir.