Gürcü keçilerinde mera öncesi, merada ve mera sonrası dönemde bazı biyokimyasal parametrelerin değerlendirilmesi

Abstract

Türkiye lokal gen kaynaklarından olan ve sayıları günden güne azalan Gürcü keçileri hakkında yapılmış çalışmalar oldukça kısıtlıdır. Bu çalışmada Gürcü keçilerinde, meraya çıkmadan önce, mera sezonunda ve mera beslemesinin bittiği dönemde bazı biyokimyasal parametrelerdeki değişimin belirlenmesi amaçlandı. Keçilerin (n=30) dakikadaki solunum sayısı (R), nabız sayısı (P) ve rektal ısıları (T) belirlendi. Kan örnekleri mera öncesi (4 ay), mera beslemesi (4 ay) ve mera sonrasında (4 ay) olacak şekilde her dönemin ortasında alındı. Glukoz (GLUK), laktat dehidrogenaz (LDH), trigliserit (TG) ve total protein (TP) konsantrasyonunun mera öncesi dönemde diğer dönemlerden istatistiksel olarak önemli ölçüde düşük bulunduğu tespit edildi. Kalsiyum (Ca) ve aspartat aminotransferaz (AST) seviyesinde dönemler arası istatistiksel fark belirlenemezken magnezyum (Mg) seviyesinin mera öncesi dönemde mera sonrasına göre yüksek olduğu belirlendi. Düşük yoğunluklu lipoprotein (LDL-C) konsantrasyonunun ise merada ve mera sonrası süreçte yükseldiği belirlendi. Sonuç olarak, Gürcü keçilerinde geleneksel şekilde yapılan beslenmenin farklı dönemlerinde, bazı serum biyokimyasal parametrelerin önemli ölçüde etkilendiği tespit edildi.

Turkey, one of the local genetic resources and the number of studies conducted on Gurcu goats descending from day to day is very limited. In this study, it was aimed to determine the changes in some biochemical parameters in the Gurcu goats before pasture, during pasture season and at the end of pasture feeding. Respiratory rate (R), pulse rate (P) and rectal temperature (T) of goats (n=30) were determined. Blood samples were taken in the middle of each period, before pasture (4 months), pasture feeding (4 months) and after pasture (4 months). It was found that glucose (GLUK), lactate dehydrogenase (LDH), triglyceride (TG) and total protein (TP) concentration were found to be significantly lower in the pre-pasture period than other periods. While there was no statistical difference between the periods in the calcium (Ca) and aspartate aminotransferase (AST) level, it was determined that the magnesium (Mg) level was higher than the pasture after the pasture. Low density lipoprotein (LDL-C) concentration was determined to increase in pasture and post-pasture process. As a result, it was found that some serum biochemical parameters were significantly affected in different periods of traditional feeding in Gurcu goats.