Leishmaniasisli köpeklerde trombomodulin ve endotelin-1 düzeylerinin değerlendirilmesi

Abstract

Bu çalışmada leishmaniasis tanısı konulan köpeklerde endotel hasarının değerlendirilmesine yönelik olarak endotelin-1 ve trombomodulin düzeyleri incelenmiştir. Çalışma kapsamında leishmaniasis tanısı konulan 18 köpek ile klinik ve laboratuvar muayeneleri sonucu sağlıklı olduğu tespit edilen 10 köpek değerlendirilmiştir. Tüm olgularda tam kan sayımı yapılmış; serum endotelin-1 ve trombomodulin düzeyleri ELISA yöntemiyle ölçülmüş ve sonuçlar istatistiksel analizlerle değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgulara göre leishmaniasisli köpeklerde endotelin-1 seviyesi kontrol grubuna kıyasla istatistiksel olarak anlamlı (p=0,003) derecede artmıştır. Ancak trombomodulin seviyesi açısından iki grup arasında anlamlı düzeyde farklılık saptanmamıştır. Ayrıca leishmanisisli köpeklerdeki eritrosit, hemoglobin, hematokrit, MCH ve MCHC değerleri kontrol grubuna kıyasla anlamlı düzeyde (p<0,05) düşük bulunmuştur. Sonuç olarak, leishmaniasisli köpeklerde endotelin-1 seviyesindeki artış vasküler endotel hasarın ortaya çıktığını göstermiştir. Leishmaniasis’li köpeklerde endotel hasarın belirlenmesinde endotelin-1’in trombomoduline göre daha iyi bir biyobelirteç olabileceği değerlendirilmiştir. Ayrıca köpeklerde leishmaniasis’in belirgin hematolojik değişikliklere neden olduğu da ortaya konuştur.In this study, the levels of endothelin-1 and thrombomodulin were investigated to evaluate endothelial damage in dogs diagnosed with leishmaniasis. The study included 18 dogs diagnosed with leishmaniasis and 10 clinically and laboratory-confirmed healthy dogs as controls. Complete blood counts were performed in all cases; serum endothelin-1 and thrombomodulin levels were measured using the ELISA method, and the results were evaluated through statistical analyses. According to the findings, endothelin-1 levels were significantly (p=0.003) increased in dogs with leishmaniasis compared to the control group. However, no statistically significant difference was observed between the two groups in terms of thrombomodulin levels. In addition, erythrocyte count, hemoglobin, hematocrit, MCH, and MCHC values were found to be significantly lower in dogs with leishmaniasis compared to the control group. In conclusion, the increase in endothelin-1 levels in dogs with leishmaniasis demonstrated the occurrence of vascular endothelial damage. It was evaluated that endothelin-1 may be a better biomarker than thrombomodulin in determining endothelial damage in dogs with leishmaniasis. Furthermore, it was revealed that leishmaniasis causes significant hematological changes in dogs.