An Important Faqih-Mufassir in the Tabi‘un period: Nafi‘ Mawla Ibn Omar (A biographical research)

Abstract

Abu Abdillah Nafi‘ is mawla of Abdullah b. Omar (He is the son of Khalifa Omar and the one of leaders of sahabets), that is, the liberated slave and his student. It is understood that Nafi‘ followed Abdullah b. Omar like a shadow for many years. As Ibn Omar deepened more deeply in the fields of fiqh, the field of narrations that we have received from Nafi has become fiqh. These explanations of Nafi, whose special reputation is not known in the knowledge of tafsir, are sometimes not made directly as Qur’anic tafsir. Nevertheless, his explanations have implicitly served as an indirect tafsir of the verses of the Qur’an, the main source of jurisprudential affairs. Naturally, these important statements are seemed to have been carried by the mufassirs into the tafsir sources (books). In this respect, it is not wrong to regard him as a mufassir. In this study which we hope to contribute to the biographical article; it is possible to see how important the tabiî scholars for the next generations.

Ebû Abdillah Nâfi‘, sahâbeden Abdullah b. Ömer’in mevlâsı, yani azatlı kölesi ve öğrencisidir. Nâfi‘in, Abdullah b. Ömer’i uzun yıllar boyunca adeta bir gölge gibi takip ettiği anlaşılmaktadır. İbn Ömer daha ziyâde fıkhi konularda derinleştiği için, Nâfi'den bize ulaşan rivâyetlerin yoğunlaştığı alan da fıkıh olmuştur. Tefsir ilminde özel bir şöhreti bilinmeyen Nâfi‘’in bu açıklamaları kimi zaman doğrudan Kur’ân tefsiri olarak yapılmamışsa bile, fıkhî meselelerin ana kaynağı olan Kur’ân âyetlerinin dolaylı birer tefsiri görevini icrâ etmişlerdir. Bu önemli açıklamaların müfessirler tarafından doğal olarak tefsirlere taşındığı görülmektedir. Bu bakımdan onu müfessir saymak da yanlış değildir. Biyografik makale türüne katkı sağlamasını umduğumuz bu çalışmada, tâbiînden olan ulemânın sonraki kuşaklar için ne denli önem arz ettiğini görmek mümkündür.