Dijital vergilendirme ve dijital vergilendirme araçlarının Türkiye açısından incelenmesi

Abstract

1980’li yılların başı ile birlikte küreselleşme tüm dünyada her alanda kendisini göstermeye başlamıştır. İlk ve yaygın etkilerini ulusal ekonomilerin küreselleşme eğilimi içine girmesiyle gösteren küreselleşme, kültürel, sosyolojik ve teknolojik-teknik alanları etkisi altına almış ve ülkelerin her alanda birbirine yakınlaşmasını ve benzeşmesini kaçınılmaz hale getirmiştir. Her alanda değişim ve dönüşümün yaşanmaya başlamasıyla ekonomiler ve ekonominin bir sonucu sayılabilecek vergilendirme de söz konusu değişim ve dönüşümden etkilenmiştir. Ekonomik anlamda üretim ve tüketim kalıpları dijitalleşmeye başlayarak özellikle elektronik ticaret (e-ticaret) doğmuş ve her geçen gün eticarete ihtiyaç ve kullanımı yaygınlaşmıştır. Küreselleşmenin ekonomik olarak hâkimiyeti ile ülkeler arasındaki ihracat ve ithalat artmış ve e-ticaret de bu amaçla sıklıkla kullanılabilen bir dijital araç haline bürünmüştür. Diğer taraftan bu ekonomik dijitalleşme adımıyla üretime ve tüketime bağlı olarak ortaya çıkan vergiyi doğuran olayın nasıl vergilendirileceği tartışma konusu haline gelmiştir. Mal veya hizmet alıcı ve satıcısının aynı ülkede bulunması vergilendirme anlamında bir soruna neden olmamakta ve ilgili ülkenin vergi mevzuatına göre vergilendirme işlemleri uygulanabilmektedir. Fakat mal veya hizmetin alıcı veya satıcısının farklı ülkelerde bulunması, ihracat ve ithalat dolayısıyla vukuu bulan vergiyi doğuran olayın hangi ülke tarafından nasıl vergilendirileceği sorununun yaşanmasına neden olabilmektedir.